Waalbed-studie naar probleemgedrag in verpleeghuizen

CCE wil graag nieuwe kennis over probleemgedrag uit de praktijk op het spoor komen. Daarom doen we sinds 2016 mee aan een wetenschappelijk onderzoek van Universitair Kennisnetwerk Ouderen Nijmegen (UKON) naar de kenmerken en de kwaliteit van leven van verpleeghuisbewoners met dementie en ernstig tot zeer ernstig probleemgedrag (o.a. ernstige agressie, ernstige agitatie en/of ernstig roepgedrag).

Het UKON verricht dit door ZonMw gefinancierde onderzoek samen met VUmc in Amsterdam en het UMCG in Groningen. Doel van dit specifieke onderzoek is om uit te zoeken hoe vaak ernstig tot zeer ernstig probleemgedrag voorkomt bij verpleeghuisbewoners met dementie, wat hun kenmerken zijn en welke factoren hierop van invloed zijn.

Stand van zaken Waalbed III

Onderzoeker en arts in opleiding tot specialist ouderengeneeskunde Annelies Veldwijk-Rouwenhorst van het UKON heeft verpleeghuisbewoners met ernstig tot zeer ernstig probleemgedrag gevolgd tijdens het consultatietraject van CCE. Inmiddels zijn er zeven cliënten opgenomen in het onderzoek.

Annelies Veldwijk-Rouwenhorst is aanwezig geweest bij de start- en adviesgesprekken die CCE voerde in de betreffende verpleeghuizen. Voor het onderzoek heeft zij vragenlijsten afgenomen bij de cliënt en de eerst verantwoordelijke verzorgende. Verder zijn er interviews gehouden met onder andere de arts, psycholoog en teamleider van deze bewoners en zijn er gesprekken gevoerd met de familieleden van deze bewoners.

Tenslotte hebben leden van het zorg- en behandelteam deelgenomen aan een zogenaamde focusgroep om te discussiëren over het ernstige probleemgedrag van de bewoner. De dataverzameling is in maart 2017 afgerond.

Annelies Veldwijk-Rouwenhorst is specialist ouderengeneeskunde bij Atlant. In de WAAL Behavior in Dementia (WAALBED)-III studie deed ze onderzoek naar verpleeghuisbewoners met 'zeer ernstig probleemgedrag'. Ze schreef er het proefschrift met de titel ‘Fighting until the end’ over.

Lees het proefschrift:
Fighting until the end: Nursing home residents with dementia and very severe or extreme challenging behavior: starting points for optimizing care

Vervolg Waalbed III

Een ander onderdeel van de studie vormt het beschrijven van drie casussen waarbij continue palliatieve sedatie is toegepast vanwege dit extreme gedrag. In dit onderdeel van de studie willen het UKON deze problematiek boven tafel krijgen en inzicht krijgen in dit proces. Het gaat daarbij om dossieronderzoek en interviews met betrokkenen. 

De resultaten van de Waalbed III-studie zijn eind 2023 opgeleverd.

Stand van zaken Waalbed IV 

Ook bij het vervolg van de Waalbed III-studie, de Waalbed IV-studie, is CCE betrokken. Dit onderzoek is verricht door het UKON (Universitair Kennisnetwerk Ouderenzorg Nijmegen) en gefinancierd door ZonMw. Er is een samenwerking met het AmsterdamUMC en UMCG in Groningen. Uitvoerend onderzoeker en arts in opleiding tot specialist ouderengeneeskunde Gerrie van Voorden.

De Waalbed IV-studie bestaat uit drie delen. Het eerste deel heeft inmiddels plaatsgevonden. Dit deel beschrijft de organisatorische kenmerken en behandelkenmerken van afdelingen die mensen met ernstig probleemgedrag en dementie behandelen tijdens een tijdelijke opname. In het tweede deel wordt met professionals die mensen met ernstig probleemgedrag en dementie behandelen een concept gevormd wat succesvolle behandeling van deze doelgroep inhoudt. Hierbij wordt gebruik gemaakt van Concept Mapping. Deze methode bestaat uit verschillende fases. CCE-consulenten uit de VVT denken hierin mee, samen met professionals van deze afdelingen.

Lees hier alles over Waalbed IV: WAALBED-IV

Vervolg Waalbed IV

De WAALBED-IV-studie vindt plaats met mensen met dementie en zeer ernstig probleemgedrag en professionals van afdelingen die zich hebben toegelegd op de behandeling van deze mensen. Informatie over voorgaande WAALBED-studies vindt u elders op deze site.

Doel
Het doel van de WAALBED-IV-studie is antwoord te verkrijgen op de volgende vragen:

  • Wat zijn de organisatorische kenmerken van deze gespecialiseerde afdelingen?
  • Hoe moet succesvolle behandeling van probleemgedrag worden gedefinieerd?
  • Wat kenmerkt mensen die worden opgenomen op deze afdelingen en hoe is het verloop tijdens opname?
  • Wat zijn voorspellers van een succesvolle behandeling? Lees hier meer over de studie:  WAALBED-V 

Meer informatie

Meer informatie over het onderzoek is te vinden op de website van het Universitair Kennisnetwerk Ouderenzorg Nijmegen. Met vragen over de betrokkenheid van CCE bij het onderzoek kunnen geïnteresseerden contact opnemen met Henriëtte Ettema (henrietteettema@cce.nl).