Innovatie en Implementatie: Technologie als bondgenoot in de zorg Hoe technologie regie vergroot en teams ondersteunt

Je luistert naar een podcast van Centrum voor Consultatie en Expertise.

“Net als dat een methodiek of medicijn ook werkt, maar er zit bij medicatie, moet je ook een spiegel opbouwen. En je moet die ook vasthouden, dus elke 6 uur geven. Dat is nodig om het meest effectief te zijn, en dat geldt bij Triple C natuurlijk ook. Want dat moet je op een bepaalde manier doen. Nou, bij technologieën geldt hetzelfde. Maar een medicijn werkt niet als het niet aansluit op wat werkelijk aan de hand is. Dat geldt ook bij methodieken, en dat geldt ook bij technologieën.”

Wat vraagt probleemgedrag van jou als zorgverlener in de dagelijkse praktijk? Hoe doe je dat goed met je team? En welke kansen liggen er in ontwikkelingen buiten het zorglandschap? Wat kunnen we leren van elkaar? In deze CCE podcast ga ik, Tess van Genderen, met verschillende mensen in gesprek over dit en meer, voor experts door experts. Welkom bij ExpertTales. 

Welkom, hallo lieve luisteraars, bij weer een nieuwe aflevering van ExpertTales de Podcast, waarin we de wereld induiken van probleemgedrag, maar vooral ook wat daarbij kan ondersteunen, wat teams kan helpen, wat er werkt en wat er in de wereld aan innovaties en nieuwe mogelijkheden ontstaan. Ik heb vandaag weer twee ontzettend boeiende gasten bij mij aan tafel zitten. Aan mijn ene zijde Leo van Mil, coördinator bij CCE, we zijn collega's van elkaar, en aan de andere kant zit Simone Heilijgers. Jij bent coördinator en adviseur Innovatie Impuls bij Vilans. Zeg ik dat goed? 

Simone:

Ja top. 

Host: 

We hebben het vandaag over technologie in de zorg, in de gehandicaptenzorg specifiek. Daar hebben we in de vorige aflevering al heel eventjes aangestipt met Tarek el Gamal en Marah Katerberg. Daar kwam het ook in ter tafel, als een kans eigenlijk in de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking en een fysieke beperking. En daar gaan we vandaag dieper op in. Maar eerst wil ik wel even weten, Simone, zonder welk stukje technologie anders dan de laptop en de telefoon, kun jij nou echt niet meer zonder?

Simone:

Oh ja, ik had 3 jaar geleden niet gedacht dat ik het zou zeggen, maar inmiddels vind ik het zetten van een kopje cappuccino in de ochtend wel heel erg lekker.

Host: 

Cappuccino, en waarom is dat nieuwe technologie?

Simone:

Het is niet per se een nieuwe technologie, maar het is wel een technologie die wij hebben geïntegreerd in ons leven, en het is eigenlijk een vanzelfsprekend onderdeel voor het leven van heel veel mensen.

Host:

En dan, het ritueel, of de koffie zelf, wat is het dan?

Simone:

Ja, een beetje de combinatie ervan, ja. Maar niet elke dag.

Host: 

Nee toch niet?

Simone:

Zo kan je technologie ook zien. Daar waar je de behoefte aan hebt, zet je het in, gebruik je het, en soms ook niet.

Host: 

Soms ook niet.

Simone:

En daar ligt ook gelijk de regie.

Host: 

Ja, mooi, daar komen we zo verder op. Leo, wat is dat voor jou?

Leo:

Dan toch iets aanpalend aan de telefoon, mag eigenlijk niet, maar ik zeg toch een routeplanner. 

Host: 

Oh ja, inderdaad! 

Leo: 

Hoe enorm afhankelijk ik daar ook van geworden ben, maar ook hoe fantastisch dat werkt. En ik kan me nog heel goed herinneren dat ik een stratenboek in de auto had liggen, en voordat je dan van huis wegging, dan moest je echt heel goed nadenken, van, daar de afslag, en dan links, rechts, rechts, links, en dan ben ik. Meestal reed je dan nog één keer verkeerd. 

Simone:

Best gevaarlijk, als ik daar nu aan denk, dat je toch iedere keer naar die passagiersstoel moest kijken.

Leo:

Nou zeker, enorm afleidend, de weg vinden in een vreemde omgeving. En ja, goed, dat is zo normaal geworden.

Host: 

Ja, want jij hebt ook veel gereisd. 

Leo: 

Ik heb veel gereisd, ja.

Host:

Ik realiseer me net, een aantal jaar geleden was ik in Vietnam en toen had ik ook zo’n routeplanner op mijn telefoon die werkte zonder wifi, en toen moest ik ook denken aan jou en mijn oom en die dat 30 jaar geleden deden. Dan denk ik, die hebben zo’n stad waar als Hanoi, gewoon compleet onderzocht met kaarten. Hoe deden jullie dit? Hoe kwamen jullie op plekken?

Leo:

Ja, goeie vraag. Eerlijk, dat weet ik niet eens meer zo goed, hoe je dat deed. Dat is ook het vreemde van dat ik nu ook zou denken, als ik nu op pad moet zonder mijn routeplanner, dan zou ik me echt onthand voelen.

Host: 

Dat wordt ingewikkeld.

Simone:

Dat is wel leuk, die discussie die toen over veiligheid ontstond, ook over de TomTom, dat het zo zou afleiden. En eigenlijk is het misschien minder afleiding nog dan het stratenboek naast je.

Leo:

Dat weet ik wel zeker. Want het stratenboek, dat is echt ..

Host:

Goed, we zien dus al dat we eigenlijk al niet meer weten hoe het hiervoor was. Ik denk dat dat voor veel technologie is, en toch is de integratie van technologie in de zorg voor veel mensen best wel iets, nou, een beetje onbekend, of iets spannends. Daar gaan we het vandaag over hebben. Simone, ik begin heel eventjes met jou, voor het eerste laagje afdalen naar beneden. Zoals ik al zei, je bent adviseur Innovatie Impuls bij Vilans, dat doen jullie samen met Academy het Dorp, heb ik begrepen, en ik lees het heel even voor: Jullie ondersteunen organisaties, zorgorganisaties in de gehandicaptenzorgsector bij het implementeren van regie met als doel om bij te dragen aan meer eigen regie, zelfredzaamheid van mensen met een beperking. Waarom is dat nodig?

Simone: 

Ja, we helpen met het ondersteunen van het implementeren van zorgtechnologieën. Het gevolg daarvan kan inderdaad zijn toename van regie. Waarom het belangrijk is, is jouw vraag. Ja, omdat het gebruik van technologie voor zowel cliënt als medewerker als verwant een enorme kans is op het vergroten van een aantal onderdelen in het leven, zoals bijvoorbeeld de toename van regie, of beter slapen, of meer overzicht op de dag. En we hebben daar in Nederland natuurlijk al fantastische middelen voor, zoals methodieken, soms medicatie. Je bent in samenspraak met collega's en met familie aan het zoeken naar: wat is nou de beste manier om de cliënten zorg te bieden, maar er is een enorm mooi palet aan allerlei andere mogelijkheden vanuit de technologie, die daar ook een bijdrage aan kunnen leveren. En waarbij het ook nog eens zo is dat als je kijkt naar die andere middelen die ik net benoemde, zoals methodieken of medicatie, er een afhankelijkheidsrelatie is tussen cliënt en bijvoorbeeld zorgprofessional. En technologie is daar een aparte categorie in. Want technologie kan er juist voor zorgen dat er een verminderde afhankelijkheid ontstaat, waarbij er geen schade wordt gedaan aan kansen die juist helpend kunnen zijn, zoals bijvoorbeeld die toename van autonomie. Ik noem graag ook het voorbeeld bijvoorbeeld, van iemand die graag wil reizen, die het leuk vindt om een dagje naar Amsterdam te gaan, of naar Groningen, en daarbij nu een appel moet doen op familie of op een professional. Wat alleen maar goed is als dat iets toevoegt, dus dat wil ik er nadrukkelijk bij zeggen. Het gaat ook over natuurlijk over liefde, gezelligheid en dus als dát het doel is van het reizen, dan doe je dat natuurlijk samen. Maar als het doel is: ik wil gewoon zelf de wereld verkennen, ja, hoe mooi is het dan dat je niet afhankelijk bent van een ander om dat te realiseren. Maar dat je.. 

Host:

Je bent zelfredzamer eigenlijk.

Simone:

Precies! Dat je dat kan doen met ondersteuning van technologie.

Host: 

Ja, mooi. En Innovatie Impuls helpt organisaties bij de implementatie daarvan?

Simone:

Ja, dat klopt, en de implementatie vind ik een, het is, daar komt zoveel bij kijken, en dat wordt nog wel eens onderschat. Net zoals de implementatie van een Triple C Methodiek. Daar komt ontzettend veel bij kijken, en het luistert heel nauw, hoe je dat doet, wil het succesvol zijn. Wat ik er ook graag bij zeg, is dat het, dat ik heel erg geloof in het zoeken naar de potentie in mensen, de menselijke kracht die besloten ligt in iemand zelf. En dat maakt ook dat als je op die manier kijkt naar degene die je ondersteuning biedt, dat je misschien durft om breder te kijken naar, anders dan misschien een beetje de klassieke rol opvatting, dat je ook veel dingen uit handen neemt, wat natuurlijk vanuit een goed hart is, en ook hoe we het jarenlang hebben gezien en gedacht, zo moeten we dat doen. Maar kijken naar de potentie betekent dat je misschien soms ook dingen anders inricht, of anders kijkt naar hoe vat ik mijn rol op als professional. Je kijkt veel meer naar: wat kan iemand? 

Host:

Ja, nou ja, dat sluit ook mooi aan met waar we het vorige keer over hadden met Tarek en met Marah over zingeving, dat er weer meer ruimte ontstaat door de toepassing van technologie voor waarom mensen eigenlijk de zorg in gaan. Omdat het ook je dus vrij speelt voor juist de dingen die er toe doen. Hij had het bijvoorbeeld over slimme luiers, die laten zien of iemand die gebruikt heeft en verschoond moet worden. Wat het ook laagdrempeliger maakt voor misschien anderen om een stukje zorg op te nemen. Wat ook ter tafel kwam was een slimme sok. Daar weet jij meer van, Leo, maar eerst wil ik van jou weten vanuit jouw expertise ook in de consultatie praktijk, waarin je natuurlijk ontzettend veel ziet in de zorgsector. Wat is volgens jou nou het allergrootste misverstand over technologie in de zorg?

Leo:

Ik zou haast zeggen, de twee grote misverstanden. De ene is van dat het een soort beeld heeft van dat het alles op kan lossen, dus dat het heel groot is en heel, ja, van een andere wereld. En, of dat het een enorme grote bedreiging is, en ik denk dat dat twee mythes zijn en ik denk dat mensen helemaal niet zo ver afstaan van de technologie die nu onder het kopje Zorgtechnologie valt. Alleen dat we dat misschien anders beleven. We zijn omringd door technologie. Er zijn heel veel technologieën waar we wel mee bekend zijn, maar die we niet als zodanig bestempelen, bijvoorbeeld medicijnen die worden ontwikkeld in laboratoria met hightech apparatuur. Dat is zeer hoogwaardige technologie, maar dat roept niet dat beeld op van oh, daar, dat grootse, dat soms misschien bedreigende, of soms misschien datgene wat de ultieme oplossing zal brengen, geen van dat al.

Host:

Dat vinden we vanzelfsprekender?

Leo: 

Dat vinden we vanzelfsprekender. Daar stellen we minder vragen bij, en we stellen ook veel minder vragen bij de technologie die we zelf dagdagelijks gebruiken.

Host:

Je noemde het al, een Maps, navigatie bijvoorbeeld. Maar bijvoorbeeld moet ik ook denken aan de smartwatch.

Leo:

Of een cappuccino koffiezetapparaat waar alles automatisch gaat. Je drukt op een knopje en er komt een heerlijk kopje koffie uit.

Host:

Of hoeveel mensen lopen er ook niet met een smartwatch of een horloge die toch ook behoorlijk wat biomedische data afleest momenteel. 

Simone: 

Mag ik er eentje aan toevoegen die we ook vaak horen, is dat technologie niet gaat over warme zorg. En dat is alsof het een tegenstelling is, en dat zou ik nadrukkelijk willen weerleggen. Want ..

Leo:

Daar wil ik op aanhaken.

Simone:

Oké, doe dat, doe dat vooral.

Leo: 

Want er is één heel mooi voorbeeld dat ik ken uit de directe praktijk, en dat gaat over een wearable technologie waarbij de wearable in feite een cliënt helpt bij de indeling van zijn dag.

Host:

En even, een wearable is iets wat je aan kan trekken?

Leo:

Ja, een horloge, zeg maar. Het is geen Apple Watch, het is een wat meer geavanceerd apparaat of in ieder geval toegerust op de taak die het heeft in het begeleiden van cliënten, en daarin is heel duidelijk zichtbaar dat cliënten dat als veel prettiger ervaren, dat dagdagelijkse instructie krijgen van die wearable, in plaats van een begeleider. Terwijl je in eerste instantie zou denken van ja, je wil begeleid worden door een mens en dat is warm, maar daarin ontstaan heel veel conflicten tussen begeleider en patiënt of cliënt, die gaan over regie, waar we het ook al over hadden.

Host: 

Aan wat voor instructies moet ik dan denken?

Leo:

Het is tijd om op te staan. Het is tijd om naar de therapie te gaan, of het is tijd om naar je werk te gaan, of ...

Host:

Dan voelt het misschien meer als een reminder, en minder als..

Leo:

Als directief.

Host: 

Ja precies, ja.

Leo: 

Terwijl het wel heel structurerend is en die behoefte is er dan wel bij zo’n patiënt.

Host:

Dat is een mooie middenweg eigenlijk juist.

Leo:

Ja, en de intonatie van de begeleider die is misschien ook iedere dag wel een beetje anders, hoe goed ook bedoeld. Maar dat vind ik een mooi voorbeeld van ja, wat is warm? Misschien heeft die begeleider daardoor wel tijd om gewoon met die cliënt over koetjes en kalfjes te praten, of te zeggen van goh, wat heb je een leuke jas aan, of heb je gisteravond de voetbalwedstrijd gezien. Nou ja, dat soort elementen.

Host:

Dat biedt ruimte.

Leo: 

Ja, dat biedt aan, dus die mythe die, dat ben ik met je eens Simone, die moeten we ook wel een beetje bestrijden.

Simone:

Ja, en dat kan ook gaan over de interpretatie van gedrag bijvoorbeeld, waar we dat jarenlang natuurlijk ook deden met observaties en heel vaak heel nauwkeurig en goed. Maar we hebben nu instrumenten die nog nauwkeuriger daar beeld op kunnen geven, wat maakt dat je misschien een verkeerde diagnose altijd hebt gesteld, dat je dat vast kan stellen, en dat iemand waarvan je altijd hebt gedacht: die heeft op dat moment meer begeleiding nodig want die laat stress zien, misschien juist iets heel anders nodig heeft. Misschien juist wat meer afstand in plaats van nabijheid.

Host:

Ja, met bijvoorbeeld dus een horloge die zegt.. 

Simone:

Exact.

Host:

Hé, daar pakken we even op door, want jij zegt inderdaad al instrumenten om dingen te meten. Je had het al even over wearables, dingen die je kunt dragen, om kunt doen, aan kunt trekken. Binnen CCE hebben we, ik zeg we, maar vooral jullie geëxperimenteerd daarmee, met een slimme sok. Wat deed die sok? Waarvoor diende dat? En ik ben ook wel even benieuwd van, dat was een pilot. Wat zijn de belangrijkste inzichten die jullie hebben opgedaan?

Leo:

Ja, dan begin ik eerst met de reden waarom we dat wilden en dat is, dat haakte aan op implementatie en hoe ingewikkeld het is om met sommige mensen te werken. En wij hadden gehoord van de slimme sok en dat is een sok waarmee je metingen kan doen, heel basaal, metingen van stress of spanning in het menselijk lichaam. En wij vonden het heel interessant om te kijken van nou, hoe ga je daar dan mee om binnen een CCE consultatie? Want in een CCE consultatie komt er een aanvraag binnen. En die gaan vaak ook over onverstaanbaar gedrag. Hoe moeten wij de cliënt lezen? En daar hebben we allerlei middelen voor om dat in kaart te brengen, natuurlijk ook gedragsanalyses van ja, klinisch psychologen, deskundigen die meer deskundig zijn op hun vakgebied, maar zou daar, zeg maar, zouden daar meet- of data, meetgegevens zouden die daar niet aanvullend in kunnen zijn?

Host: 

Ja, dus eigenlijk echt een extra paar ogen.

Leo:

Een extra paar ogen. Zo zou je kunnen zien. Of een extra zintuig, zoals we het op een gegeven moment noemen, want het maakt iets zichtbaar wat wij niet waarnemen. We dachten dat moeten wij doen, ook omdat we vinden vanuit CCE dat wij gewoon mee moeten gaan met de ontwikkelingen die er zijn en daar open in moeten zijn, en dat we ons ook moeten realiseren dat sommige zaken niet vanzelf gaan. Maar dat ze wel het zorglandschap binnenkomen, dus wij komen daarmee in aanraking. Anders dan sta je aan de zijlijn en dan zie je allerlei ontwikkelingen, maar je haakt daar niet op aan. Dat vonden we een heel onprettig idee. Dus we gaan daar gewoon mee aan de slag. We hebben een pilot gedraaid. Ja, wat zijn dan de belangrijkste bevindingen? Dat zijn er eigenlijk best wel veel. Eentje noemde Simone net van dat het toch wel regelmatig zo is dat bepaalde interpretaties niet blijken te kloppen.

Host: 

Kun je daar iets meer over, hoe werkt dat dan?

Leo:

Bijvoorbeeld, ik kan me herinneren, één traject waarbij een vrouw met dementie in een verzorgingstehuis regelmatig op de gang ging lopen. En dat leverde wel onrust op voor de hele afdeling en ook voor de begeleiding die dacht van, wat moeten we, moeten we dit, moeten we zus. Dat riep allerlei vragen op, en er was ook zeker vaak hele hoge spanning bij deze vrouw en ook veel lijdensdruk. Dat kon je wel zien, maar dat lopen op de gang dat bleek eigenlijk een vorm van zelfregulatie te zijn, de spanning ging dan eigenlijk naar beneden.

Host:

Dus het was heel functioneel, dat ze dat deed.

Leo:

Eigenlijk wel, en dat moest je ook wel weer begrenzen, dat moest je ook niet eindeloos door laten gaan, maar men ging daar wel milder mee om, en men kaderde dat wat meer naar aanleiding van die meetgegevens. 

Host:

In plaats van dat ze haar terug begeleiden naar de kamer, of ..

Leo: 

Of ingrepen, of snel van, er naartoe gaan en eigenlijk prikkels toevoegen, zou je kunnen zeggen. En dat leidde tot meer rust bij deze vrouw en betere kwaliteit van bestaan.

Host:

Mooi. En jij had het daar ook inderdaad over, over verkeerde diagnoses of diagnostiek. Heb jij daar, wat is jou bijgebleven, een voorbeeld daarvan.

Simone:

Ja, ik zou het woord verkeerd, ik vind het een beetje lastig, het is eigenlijk een aanscherping of inderdaad een extra zintuig wat nog scherper maakt, wat misschien minder vanuit het observeren, het klassieke observeren duidelijk wordt. En een bijkomend effect is dat er dus ook minder discussie ontstaat bij teamleden. Dus wat er vaak ook gebeurde is dat er dan, ja, spanning ontstaat ook binnen een team over wat is nou het juiste om te doen? Een gedragskundige had misschien advies uitgebracht. Nou, reden tot twijfel, want wij zien toch heel iets anders, en dat is voor zowel het team als voor de cliënt natuurlijk heel onhandig.

Host:

Ja, en jij zegt eigenlijk van het geeft, het kan frictie reduceren ook binnen een team en is het dan omdat het iets objectiefs is?

Simone:

Ja, het is gewoon heel zichtbaar wat er speelt.

Host:

Het is van waarde eigenlijk. Je kan het echt gewoon testen. 

Simone:

Precies. 

Host:

En dat sluit nauw aan op een belangrijk iets waar CCE in consultaties op inzet, dat is echt die beeldvorming.

Leo:

Zeker ja, en het mooie daarvan vond ik van dat je enerzijds kunt zeggen, aan die metingen van die sensor, daar liggen geen interpretaties, die zitten daar niet in. Die moet je daar eigenlijk aan toevoegen. Je gaat met elkaar die data interpreteren. En bij de observatie van de mensen en ook de clinici, dan ga je de interpretaties eigenlijk, die ga je er een beetje van afhalen en dan kom je ergens uit wat misschien iets oplevert.

Host:

En vraagt dat dan ook weer nog een nieuwe set aan vaardigheden van begeleiders, professionals, deskundigen in de zorg, om dat soort data daar dan, je zegt, het is eigenlijk, die data, die is data en daar zit geen waardeoordeel bij, of geen interpretatie. Dat moeten mensen zelf doen, maar dat is best iets nieuws, of zie ik dat verkeerd?

Leo:

Dat denk ik eigenlijk niet. Ik denk dat het altijd zo is geweest dat, ja, we observeren, we nemen zaken waar en daar voegen we interpretaties aan toe. Ik denk dat dat niet zozeer het nieuwe is. Ik denk eigenlijk, dat zijn we ook wel in die pilot tegengekomen, dat je je moet realiseren dat je heel zorgvuldig te werk moet gaan, dat je ook methodisch moet werken. Dat de randvoorwaarden goed op orde moeten zijn, dat je het met elkaar moet doen. Bijvoorbeeld in relatie tot de metingen zul je eerst de hypotheses moeten stellen met elkaar, en je moet ook nadenken van wat gaan we dan meten, en die metingen leg je ook wel degelijk naast de observaties. En dan hé, dan heb je blijkbaar verschillen. En daar wordt het dan interessant en dat is in wezen niet anders dan een goed zorgproces waarin je ook in een cyclus zit van Plan Do Check Act, dat is er niet wezenlijk anders aan.

Host:

Dus het is niet zo nieuw, eigenlijk.

Leo:

Dat vind ik er niet nieuw aan. Nee, zeker niet.

Host: 

En als je het dan wel hebt over de ingewikkeldheden of obstakels moet ik eigenlijk zeggen, bij implementatie. Wat zien jullie dan?

Simone:

Oké, kijk, dus als we, de beeldvormende technologie is eigenlijk nog maar het begin van een traject wat je vervolgens ingaat, want je hebt dan helder wat, zoals wij dat altijd noemen, het zorginhoudelijk vraagstuk is. Dus iemand heeft misschien behoefte aan het ervaren van meer veiligheid of rust. Nou, dat ga je natuurlijk verder scherpstellen, dus dat is je doelstelling S.M.A.R.T. maken, en vervolgens ga je met elkaar in gesprek over: en wat zou nou, welke interventie zouden nu het meest passend zijn of het meest helpend zijn. Of welke combinatie van interventies? De technologie die werkt wel. Dus dat is het probleem niet. Net als dat een methodiek of een medicijn ook werkt, maar bij medicatie moet je ook een spiegel opbouwen. En je moet die ook vasthouden, dus elke 6 uur geven. Dat is nodig om het meest effectief te zijn, en dat geldt bij Triple C natuurlijk ook. Dat moet je op een bepaalde manier doen. Bij technologieën geldt hetzelfde. Maar medicijn werkt niet als het niet aansluit op wat werkelijk aan de hand is. Dat geldt ook bij methodieken, en dat geldt ook bij technologieën. Dus daarom starten wij altijd met het helder krijgen van het zorginhoudelijk vraagstuk: wat is nou werkelijk de behoefte die hier speelt? En dan ga je met elkaar verkennen, en het liefst zo breed mogelijk, dus daar waar het kan met zijn cliënt, met familie, met professionals, om een pad uit te stippelen om zo uiteindelijk de oplossing die je vindt het best werkend te krijgen.

Host: 

En is dat ook iets met wat nu nog, wat soms ingewikkeld is, om de juiste technologie bij dat zorginhoudelijk vraagstuk te matchen?

Simone: 

Ja, dat is een zoektocht.

Host:

Ja, want waar begin je, lijkt me.

Simone:

Ja, waar begin je, inderdaad. Dus je hebt eerst je beeldvorming gedaan, of dat nou wel of niet is met behulp van technologie, en vervolgens heb je een scala aan allerlei mogelijkheden die je in zou kunnen zetten. Ja, ik moet denken aan het spreekuurtje, het inloopspreekuurtje dat we vorige week hadden. Het eerste, dat is ook een pilot. Daar werd ook een vraag gesteld. En dan merk je hoe ingewikkeld het is, dus hoe belangrijk het ook is om goed scherp te krijgen: wat is hier nu werkelijk aan de hand. Kan iemand kleur zien bijvoorbeeld, is het luisteren van muziek helpend of juist niet? Wat gebeurde er in het verleden? Waarom is daar wel of niet mee gestopt? Dat zijn allemaal vragen die je moet stellen, maar dat is niet nieuw.

Host:

Nee, en jullie zeggen, je gaat eigenlijk dus altijd uit van een zorginhoudelijk vraagstuk, slaap kwam net ook al even naar boven. Jullie hebben met Innovatie Impuls een manier gevonden om het eigenlijk een beetje te structureren, om mensen te helpen van joh, het is zo groot, waar moet ik beginnen, waar moet ik aan denken. Kun je daar iets over vertellen?

Simone:

Ja, we hebben de innovatieroute ontwikkeld, die is gebaseerd op het eerste Innovatie Impuls. Dat is het programma wat we hiervóór hebben gedaan. Innovatie-impuls 2 is dus logischerwijs een vervolg op het eerste Innovatie Impuls en daar hebben we ontzettend veel lessen opgedaan over wat zijn nou belangrijke stappen om te zetten, als je zo'n proces ingaat. Want dat is een veranderkundig proces ook. En daarbij hebben we in de eerste innovatie ingezoomd op starten bij het zorginhoudelijk vraagstuk. Vervolgens ga je organiseren. Je gaat bijvoorbeeld het programma van eisen opstellen. Dat doe je ook weer samen met degene die daar over mee moeten denken. Dat zou bijvoorbeeld ook een medewerker vanuit ICT kunnen zijn. Je gaat kijken naar: hoe organiseer je het draagvlak, hoe ga je je financiële kant adresseren? Dus er zitten allerlei stappen in en methodes, toolings om jou te kunnen helpen om dat proces in te richten.

Host:

Ja, dus dat is eigenlijk randvoorwaardelijk voor het slagen, daaraan ten grondslag ligt dus altijd die zorgvraag of dat zorgthema eigenlijk, je noemde net al even slaap. Wat zijn nog andere thema's waaraan ik kan denken waarin technologie iets van soelaas zou kunnen bieden of waar in elk geval potentie zit?

Simone: 

Nou, bijvoorbeeld overzicht op de dag, voor mensen met niet aangeboren hersenletsel die repeterend blijven vragen ‘wanneer komt mijn moeder’ of ‘hoe laat moet ik naar de kapper’, als zij zelf met de inzet van technologie daar een antwoord op kunnen krijgen, is dat zowel op cliëntniveau natuurlijk heel prettig, want heel veel rust en overzicht. Maar ook voor de medewerker die wordt ontlast.

Host:

Ja, en die krijgt dan weer tijd voor andere dingen.

Leo:

Eigen regie, veiligheid, maar ook de wat meer praktische, wat we misschien ook wel wat meer gewend zijn, ondersteuning bij zorg, en ja, dat mensen meer zaken zelf kunnen. Domotica is natuurlijk ook bij veel mensen ..

Host: 

Wat is dat?

Leo: 

Dat kennen heel veel mensen al thuis ook. Heel veel mensen hebben zij zelf al zo'n Google apparaat. En dan zeggen ze wat, en dan gaat de muziek aan, of de lamp aan of uit. Dat is dan, en zo kun je over allerlei zaken denk ik die te maken hebben met hoe een huis functioneert. 

Host:

Dus eigenlijk een slim huis maken? 

Leo:

Een slim huis, in relatie tot de handicap kan iedereen zich daarbij voorstellen wat voor enorme voordelen dat op kan leveren. Ja, dus dat soort zaken. En we hebben het gehad over die sensortechnologie, die heel erg veel kan betekenen in het inzichtelijk maken van spanning.

Host: 

Waar je dan vervolgens vanuit de zorgprofessional weer adequater op kunt handelen.

Leo:

Ja, waar je met elkaar mee kunt gaan werken, om beter om te gaan met bepaald gedrag, wat iemand laat zien, of preventief kunt zijn in relatie tot dat gedrag.

Host:

Hé, en Simone, jij komt vanuit jouw rol bij heel veel organisaties, zorgorganisaties. Wat is nu voor jou het meest inspirerende voorbeeld waar jij, als je dat ziet dat je echt denkt van oh, dit! Wat heb ik toch een mooi vak, en wat..

Simone:

Ja, nu vraag je mij iets onmogelijks, want ..

Host:

Kies er toch één.

Simone: 

Ja, dat is goed, maar dan kies ik er eentje waar ik zelf nauw betrokken bij ben geweest. En dat is de implementatie van sociale robotica en dat is gelijk ook wel voor heel veel mensen als het gaat over technologie, zie je bijna altijd een robot erbij. Want dat is dus kennelijk technologie. En ook wel een soort van doembeeld voor heel veel mensen. “Robots nemen de zorg over”. Ja, en ik heb gewoon uit de eerste hand kunnen zien hoe dat juist, hoe zorg en sociale robotica in dit geval hand in hand kunnen gaan. Dit was een vraagstuk rondom onbegrepen gedrag en eenzaamheid op een dagbestedingslocatie in Rotterdam. Dat was dus ook het vraagstuk, dus help mij om me minder eenzaam te voelen. Zo kwamen we uit op sociale robot Sara. En ja, dat is een fantastisch traject geworden. We hebben daar eigenlijk in de volste breedte van de innovatieroute alle stappen kunnen doorlopen. Het was heel mooi, bijvoorbeeld ook met de gedragsdeskundige die heel nauw betrokken was. We hebben daar de rol van technologie-ambassadeurs kunnen introduceren, dus Profila Zorggroep in dit geval heeft ook vol ingezet op de omarming van innovatie binnen de organisatie. En ook veel ruimte gegeven om daarmee te experimenteren, en zeker als een organisatie nog relatief nieuw is met het leren kennen van technologie, is het heel belangrijk dat je een klimaat van proberen neerzet. En tegelijkertijd ook, dat is wel belangrijk om het te kaderen, want als je teveel probeert zonder dat je dat goed begeleidt, dan is dus weer het risico dat de technologie niet goed wordt benut, en is er een afbreukrisico waardoor medewerkers denken, nou, die technologie werkt niet. Maar dan werkt de technologie wel, maar is het randvoorwaardelijk gewoon niet goed georganiseerd. En we liepen daar bijvoorbeeld ook aan tegen ICT infra vraagstuk. Wifi was gewoon niet goed op orde. Ja, dan kan die technologie het goed doen, maar als de wifi het niet doet. 

Host:

Nee, dat schiet niet op dan. Zorgrobot Sara, ik ben nu wel heel nieuwsgierig. Wie is Sara, wat doet ze wat? Wat kan ze?

Simone:

Ja ik ben zelf, alhoewel dit wel mijn onderwerp is, niet super onderlegd op wat technologieën allemaal precies kunnen. Ik weet het in algemeenheden wel, maar Sara is een sociale robot waarbij er een voorgeprogrammeerd programma ingezet kan worden, die helemaal op maat is, waarbij je dus ook de ontwikkelingen van de cliënten, er zit ook een database achter, een dashboard, en je kan dus zien op welke manier de robot is ingezet. Wat ook weer helpend is. Het geeft je eigenlijk sturingsinformatie. Dus als je ziet dat de robot bijvoorbeeld heel veel is ingezet alleen maar voor het beluisteren van muziek, dan kan je jezelf de vraag stellen: zitten we nog op het juiste spoor? Hebben we niet andere onderdelen van de robot meer te benutten, en dan kan je dus ook weer kijken naar welke doelen hebben we opgesteld voor de cliënt. Dus die samenspraak met zorg om daar telkens weer naar te blijven kijken, die PDCA, is dus ontzettend belangrijk, maar die sturingsprincipes voegen echt wat toe, dat dashboard in dit geval.

Host:

Ja, dus het is echt een gepuzzel eigenlijk om samen te ontdekken van, zitten we nog op de juiste weg en zijn randvoorwaarden op orde. Zetten we het in naar zijn volste potentie.

Host:

Precies. Herken jij dat, Leo, als je dat bijvoorbeeld betrekt op de pilot die jullie hebben gedaan met de slimme sok?

Leo: 

Oh, zeker ja, zeker, met sociale robotica heb ik zelf geen ervaring, Maar ik herken wel van, dat het ontzettend avontuurlijk is en mooi om te zien van, wat gaat dit opleveren? Hoe doe je dat? En dat je dan ook heel snel uitkomt bij het feit van ja, de mens is, die blijft centraal staan, die robotica vervangt de mens niet. Nee, die voegt iets toe, en je gebruikt het als instrument.

Host:

En wat ik ook wel mooi vind, dat ik jullie eigenlijk continu, soms heel expliciet, maar ook tussen de regels door hoor zeggen: er bestaat een soort van doembeeld op dat technologie de mens vervangt, en in sommige gevallen is dat dus misschien ook zo. In het geval van zo'n horloge voor dagindeling. Maar dat is iets heel erg wenselijks.

Leo:

Ook dan vervangt hij niet de mens. Want die behoefte van die cliënt om menselijk contact te hebben, die blijft gewoon bestaan, alleen ondersteunt het die cliënt om zijn dag door te komen zonder dat er een begeleider voor nodig is. Dat vind ik echt iets anders. Ik heb nog wel een mooi voorbeeld waar ik heel erg enthousiast over ben geweest. Dat is inmiddels wel een tijdje geleden. En dat ging ook over het meten van lichaamsspanning, maar niet bij cliënten, maar bij begeleiders. 

Host: 

Och kijk, ja!

Leo: 

En ik heb zelf bij dat onderzoek meegedaan. En het wonderbaarlijke daarvan vond ik wat het een enorme rijkdom bood in gesprekken met elkaar, over hoe belangrijk het is dat een begeleider ook ontspannen zijn werk kan doen, en zich bewust is van wat er in zijn lichaam gebeurt. De uitkomsten uit dat onderzoek waren heel fascinerend, dat heel vaak mensen dachten van nou, ik voel me heel oké. Maar dat de sensor iets heel anders liet zien, en dat bracht hele mooie gesprekken op gang. En ik denk zelfs dat dat de kwaliteit van begeleiden positief heeft beïnvloed en ook de duurzaamheid van de inzetbaarheid van personeel. Dus dat is heel fascinerend en dan draai je het eigenlijk om. Dan is het niet iets wat je doet met de patiënt of de cliënt. Nee, de begeleider zelf die wordt .. 

Host:

En dat raakt ook heel erg wel aan de manier waarop CCE überhaupt naar de instandhouding of bescherming van moeilijk begrepen of probleem gedrag kijkt.

Leo: 

Wie is er nou eigenlijk het probleem in het gedrag? Het is een systemisch verhaal, je bent samen in een omgeving die onder druk staat. En een zelfbewuste begeleider die goed in de gaten heeft hoe hoog de spanning bij hem zelf is, nou, die kan stappen maken, hoor. Dat is echt, daar ben ik van overtuigd. Dat heb ik ook wel vanuit mijn persoonlijke loopbaan geleerd, maar heel mooi om te zien hoe zo’n technologie daar een bijdrage aan kan leveren.

Host:

Heb je daar zelf een voorbeeld van hoe, jouw eigen zelfreflectie op hoe jijzelf in een situatie zat, invloed had op het gedrag van een cliënt?

Leo:

Ik heb lang forensisch gewerkt en ik ben mij heel bewust geworden van dat mijn mate van beïnvloeding van de context enorm afhankelijk was van mijn eigen rust. In hoeverre ik zelf ontspannen in een situatie kon zijn. Ja, om daar zo naar te kijken, dat heeft mij veel geleerd en ja, dat meten maakte dat het wel heel zichtbaar in een heel team, want dat deden we met een heel team aan begeleiders.

Host:

Ja, dat is ook wel kwetsbaar, denk ik?

Leo:

Zeker, dus je moet ook, je moet het veilig maken, en het is geen beoordelingsinstrument, van, hé, nee het gaat over, ja, en dat moet je goed aanpakken. Goed dat je daarover begint, dat je dat zomaar gaat doen of je zou het inzetten als een tool om te kijken van, wie is hier relaxed en wie is hier niet relaxt? Dan maak je natuurlijk heel veel kapot.

Host: 

Ja, dat kan ik me wel voorstellen. Is dat iets wat jullie ook wel eens zien, vanuit Innovatie Impuls, dat het dus niet wordt ingezet op of rond de cliënt, maar bij begeleiders en zorgverleners zelf?

Simone:

Voordat ik daar antwoord op, wil ik nog even inhaken op wat jij net zei, Leo, want jij werd je ervan bewust dat jouw eigen, hoe jij je voelde eigenlijk, dat zijn mijn woorden, ook impact of invloed had op jouw begeleiding, of op de interactie tussen jou en de cliënt. En daarin zie ik dus ook kansen vanuit de technologie. Het is een moeilijk onderwerp omdat we natuurlijk ook zo gewend zijn om in die cliënt-relatie te zijn en dat we daar ook waarde toevoegen. En ik geloof dat ook. En ik geloof ook dat we daarnaast ook andere vragen mogen stellen. Als we echt kijken naar: we stellen de cliënt centraal, en waar ligt de behoefte, is dat soms op voorspelbaarheid in dat wat er dagelijks voorbij komt. En ja, als het gaat over begeleiding, de ene dag komt Jan, de andere dag komt Klaas, dat kan soms misschien best hard werken zijn, en Jan die is misschien net verkeerd opgestaan of had file onderweg, komt met stress aan. Cliënt die voelt dat. Net zoals dat jij en ik dat ook voelen bij iemand. Maar er zit dus ook die afhankelijkheidsrelatie, dus ik kan me zo voorstellen dat als je afhankelijkheid bent van die zorg, en van die professional, en je merkt dat er verschil is in hoe iemand in zijn vel zit, dat het ook inspannend kan zijn. Dus als je daarin iets kan doen door misschien bepaalde onderdelen, door zorg op afstand, of inderdaad meer regie, door een planbord of wat dan ook, ja dan kan dat ook impact hebben op de ervaren kwaliteit van leven. Dat kan hè. Dus ik wil niet zeggen dat, want de warme zorg en het contact tussen professional en cliënt is natuurlijk cruciaal en super belangrijk, maar daarnaast kan er nog iets bestaan.

Host:

Zeker. En dan even wel op de contactmomenten die er zijn, waarvan Leo dus schetst van, een stukje bewustwording of zelfreflectie van: hoe zit ik er zelf bij? Heb ik in die file gestaan? Zie jij dat ook al terugkomen in wat jullie doen vanuit Innovatie Impuls, wat dus niet op de cliënt wordt ingericht, maar juist op het team van zorgverleners daar omheen?

Simone:

Nou, niet zozeer de technologie. Onze doelgroep, onze scope is echt gericht op de cliënt en de kwaliteit van leven van de cliënt bevorderen. Maar natuurlijk is het altijd samen ook met de professional. Ja, dat kan niet anders, en dat is ook echt prachtig om dat juist ook te doen, met de mensen om wie het gaat, dus cliënt en medewerker en familie.

Host:

Ik proef bij jullie allebei een ontzettende bevlogenheid wil ik wel zeggen, op dit thema, en dan maken we even een uitstapje, want daar ben ik dan wel even nieuwsgierig naar. Leo, jij hebt, de afgelopen jaren, je werkt al best wel even bij CCE, hoe lang?

Leo:

Vijf en een half jaar.

Host: 

Oké, en daarvoor heb je in de forensische psychiatrie gewerkt, de gehandicaptenzorg, en je hebt in jouw ervaring al best wel wat verschillende technologieën voorbij zien komen. Welke ontwikkeling heeft jou nou het meest verrast, dat je echt misschien wel van tevoren dacht van nou, dat moet ik nog maar zien, maar dat je het in werking zag, en zag, wow, dit biedt echt zoveel kansen en mogelijkheden!

Leo:

Dat vind ik echt wel heel erg moeilijk. Ik weet ook helemaal niet of ik er zo naar kijk. De ontwikkelingen gaan heel erg snel. Dat is absoluut zo, en bij mij plopt wel AI op nu, als je die vraag aan mij stelt. Dat ik denk van, ja, hoe is het in godsnaam mogelijk. Maar ik zie ook wel daar weer in, maar dat heeft ook wel te maken met hoe ik er gewoon heel basaal naar kijk, van, ook daar is het gewoon van, ja, hoe gaan we dat gebruiken? Dat is het eerste wat in mij opkomt. Wat gaan we ermee doen? Maar het is wel zeer indrukwekkend hoe snel die ontwikkelingen gaan en het is mij ook volstrekt helder van, nou, daar moeten we wat mee gaan doen.

Host:

En trek hem even door op AI. We hebben een tijdje geleden een collega van ons, die heeft een demonstratie gedaan over het maken van een ideografische theorie met behulp van artificial intelligence, AI. Daar kwamen echt ontzettend goede resultaten uit, mag ik wel zeggen. Doet niet onder voor zeer kundige coördinatoren, collega's, consulenten. Wat gaan we daarmee doen, Leo?

Leo:

Ja, dat weet ik ook nog niet. Dat moeten we samen uitvinden. Daar moeten we samen mee aan de bak. Ik denk dat dat iets is wat voor ons ligt. We moeten daarmee aan de gang en dan kunnen we daar op een goede manier mee omgaan.

Host: Dus ook weer wat jij misschien net zegt, kaderen en vanuit een zorginhoudelijk vraagstuk daarop.

Simone: 

Niet alleen dat.

Leo: 

Wat is de vraag? Waar gaan we het voor gebruiken? En iets wat ook al meteen in de gesprekken naar boven kwam, is ook: als je een fantastisch rapport hebt van een zeer goede consulent, dan is er ook nog de grootste truc: hoe krijgen we dat papieren verhaal vertaald naar de werkelijkheid? En dat probleem blijft gewoon bestaan, ook met AI. Maar je kan er niet omheen dat AI in een hele korte tijd in staat is om heel veel input te ordenen en bronnen aan te spreken, en in een hele korte tijd. Vervolgens moet je daar natuurlijk weer kritisch mee aan de gang en moet je keihard nadenken van wat gaan we daarmee doen?

Simone:

En vooral ook de ethische implicaties zullen daar nadrukkelijker een rol in gaan krijgen, want dit gaat echt over verantwoord innoveren, waarbij je kijkt naar de sociale, de maatschappelijke en ook de milieu implicaties.

Host:

Even voor de context: één vraag aan AI staat ongeveer gelijk aan een uur laten branden van een gloeilamp, heb ik wel eens gelezen.

Simone:

Ja, zoiets zal het zijn. We kunnen het vragen aan ChatGPT, hoe dat precies zit.

Host: 

Hoe dat dan weer met elkaar verband houdt, dat vind ik een beetje ingewikkeld. 

Simone: 

Maar er zitten natuurlijk allerlei aspecten aan vanuit ook de ethiek, die veel meer prominent aanwezig zullen zijn. Dat geldt ook voor transparantie.

Host:

En privacy denk ik ook? Want hoe werkt dat? Want ik kan me wel, voor mijzelf is dat een reden geweest om, ik heb een beetje haat-liefde verhouding met zo’n fitbit, dan denk ik goh. Het is wel behoorlijk intieme informatie van hoe mijn slaap is en mijn temperatuur en mijn hartslag op welk moment van de dag. Dat ligt toch ergens bij een commerciële partij. Veel ontwikkelaars van technologie zijn commerciële partijen. Hoe gaan jullie daarmee om vanuit jullie zorginhoudelijke vraagstukken en de verantwoordelijkheid die je ook hebt in die afhankelijkheidsrelatie?

Simone:

Ja, de verantwoordelijkheid ligt bij de organisatie zelf, dus het hebben van een privacy-officer bijvoorbeeld is belangrijk, het goed kennen van de wetgeving, maar die transparantie, met name de transparantie is een uitdagend onderdeel van de ethiek, dus waar zijn de datacenter? Wie zijn daar de eigenaren van? Wat gebeurt er met de data? In hoeverre is het geanonimiseerd? Maar ook de input. Er wordt wel gezegd ‘garbage in, garbage out’, dus hoe scherp en accuraat is de informatie die voorhanden is? En ja, hoe meer wij ook meewerken om de juiste informatie toe te voegen, hoe accurater ook uiteindelijk de output zal zijn. Maar het vraagt wel wat anders dan alleen, je had het net over jouw fitbit, jij kan dat beslissen voor jouzelf, maar op het moment dat wij beslissen voor een ander, voor cliënten in dit geval, wordt die verantwoordelijkheid natuurlijk ook heel anders. Dus je moet anders gaan wegen. En dat vraagt wel om een gekaderd gesprek te voeren over al die elementen die vanuit de ethiek van belang zijn.

Leo:

Zeker. En zelfs over een fitbit waar jij het over hebt, ja, dat vind ik ook wel een behoorlijk heikel pad, want vroeger zeiden ze kennis is macht. Ik denk nu dat informatie is macht, dus dan gaat het er ook heel erg om van, jij koopt zo’n horloge, die data worden verzameld, die komen ergens terecht. Wie heeft recht op die informatie, en wat gaat men daarmee doen? Maar goed, dat is eigenlijk helemaal geen zorg- vraagstuk, dat is een algemeen maatschappelijk ..

Host:

Vraagstuk, want dat geldt natuurlijk voor alles.

Leo:

Ja en dat is, maar die kant, die zie ik zeker ook, en dan ben ik niet altijd positief, of hoera.

Host:

En wat kunnen we daar wel zelf in doen? Want dat vind ik een lastig iets met dit thema. Enerzijds hebben we het over de kansen en de mogelijkheden die het biedt voor eigen regie, dat er meer ruimte komt voor weer die zingeving en de verrijking eigenlijk van het vak als zorgverlener, zorgprofessional, en tegelijkertijd hoor ik dit ook wel als een serieuze zorg, en moeten we er heel zorgvuldig mee omgaan. Wat kunnen mensen die dit wel willen, daar zelf nou aan de voorkant al in doen om met die ethische vraagstukken goed om te springen?

Simone:

Ja, je erin verdiepen, dat is wat je kan doen. En dit gaat ook over ingewikkelde vraagstukken, zoals het belang van het individu versus het collectief. We hebben maatschappelijke belangen die we ook telkens moeten afwegen in relatie tot, en waar gaat het ten koste van op individueel niveau? Dat zag je bijvoorbeeld in de coronacrisis heel goed naar voren komen. Ja, de zorg gaat een groot probleem krijgen, dus individu, offer je op, of zet stappen, zodat dat voorkomen gaat worden. Ja, dit soort parallel zou ik eigenlijk willen trekken, ook als het gaat over bijvoorbeeld de inzet van AI of technologie, gaan we voor dezelfde vraagstukken komen te staan. Dus het vraagt van ons als burger ook andere afwegingen, of in ieder geval voor je afwegingen maakt, je daar goed in te verdiepen, want het gebeurt ook te vaak dat er al iets geroepen wordt, of gedaan wordt, voordat je echt goed weet waar je het over hebt.

Host:

Ja, dus het zit hem echt in de zorgvuldigheid aan de voorkant, dus voordat je een technologie in huis haalt, je daar goed in in te lezen, waar wordt data opgeslagen, waar komt die te staan? Hoe zit dat juridisch? Het vraagt wel iets van je.

Simone:

Ja, om het goed te onderzoeken. En ook voor je anderen daarin adviseert, bijvoorbeeld. Dus eerst weten waar je het over hebt.

Host:

Waarvan akte. Het vraagt iets van zorgverleners om hiermee aan de, van iedereen, dus van burgers, van de maatschappij, iedereen heeft daar een rol in, en politiek zeker, volgens mij ook. Ik proef vooral: het is heel veel samen ontdekken. Het is heel veel doen. Het is ook wel een grote opgave.

Simone:

Vanuit de juiste informatie beleid maken, dat is cruciaal. Misschien wat minder retoriek, ik wil niet, maar dat is belangrijk, want het is, we staan voor een paradigmashift. En dat betekent dat je echt om tot de juiste besluiten te komen goed geïnformeerd moet zijn. 

Leo:

En het niet overlaten aan de grote aanbieders. Het openbaar bestuur zal zelf aan de bak moeten, en wij als hulpverleners ook. Wij moeten zelf ook zorgen dat we op de hoogte zijn, want het komt. Het is niet de vraag, het is er al.

Host: 

En wat vraagt dat bijvoorbeeld van CCE? 

Leo:

Een open assertieve houding, want technologie is onderdeel van de context. En CCE zegt: wij nemen de hele context mee. Wij staan middenin het maatschappelijk veld. Daar gaan wij staan en dan kunnen wij een assertieve partner zijn, die niet himmeljauchend is, maar die ook niet devaluerend is. Maar die kijkt naar mogelijkheden, en die zorgt dat wij als organisatie ook adaptief zijn naar de toekomst, slagvaardig en daarmee een grote maatschappelijke dienst verlenen aan kwetsbare burgers.

Simone:

Maar dat is ook echt een organisatiebesluit geweest, vanuit jullie, vanuit het ontwikkelen van een visie, en dat is denk ik ook heel belangrijk, dat je je als organisatie actief ertoe verhoudt door te kijken welke visie hebben we hier nou eigenlijk op, en daar ook gevolg aan geven. Dus ik zie dat bij het CCE gebeuren. Dus jullie zijn actief aan de slag om datgene wat jullie je hebben voorgenomen ook vorm te geven.

Host:

Mooi.  En dat doet me ook alweer denken, we hebben het net even over de ethische kwesties, het belang van een goede juridische regeling waar de data blijft, maar als we weer even de parallel trekken met medicatie, daar geldt natuurlijk even goed allerlei ethische contexten en zorgvuldigheid. Dus als we het misschien soms weer even daar weer op enten, dan is het misschien iets minder intimiderend, omdat ik wil voorkomen dat mensen ontmoedigd raken, want ik hoor vooral jullie oproep, maar met dus een zorgvuldigheidsnotitie erbij. 

Simone:

Hij is gelijkwaardig. Alle interventies vragen dezelfde overwegingen. 

Host: 

Goed, dan ben ik vooral nog wel even benieuwd, als laatste, dan gaan we richting het einde van dit gesprek. We hebben het veel over implementatie, maar ook over: je moet het samen doen. Je moet hiervoor openstaan. Je moet het in veiligheid brengen. CCE en Vilans, Innovatie Impuls werken hierop veel samen. Wat hebben jullie van elkaar geleerd in die samenwerking? Wie bijt de spits af?

Leo:

Ik heb in het begin heel veel enthousiasme gevoeld bij Simone, maar ook bij Ruud de Nooij die ik maar even noem, die daarbij betrokken was, dat is inspirerend, gewoon mensen die... En ik heb van het begin af aan het gevoel gehad dat er een hoge mate van integriteit aanwezig is. En ook hart voor de zorg, wat ik ook heb. Van ja, ik ben gepokt en gemazeld in de gehandicaptenzorg. Daar doe ik het voor. Ik bedoel, en dat voel ik bij Ruud ook, en dat voel ik bij Simone ook. Nou ja, dan is het voor mij snel goed. En wat heb ik verder geleerd? Ja, toch ook wel door de aandacht voor implementatie, het is niet eenvoudig om dingen voor elkaar te krijgen, en dat hebben we ook geleerd in de pilot, en dan kom ik weer terug op de menselijke maat, het cirkeltje rond wat mij betreft. Mensen moeten samen het oppakken, anders dan kom je er niet.

Simone:

Nee, en dat is wat jullie natuurlijk in elke ...

Leo:

Dat hebben we in elke consultatie, is dat de belangrijkste succesfactor is. Iedereen aan boord, hebben mensen contact met elkaar? Is er een gevoel van gezamenlijkheid? En staat de cliënt centraal?

Simone:

Ja, en is de juiste kennis overgedragen?

Host: 

Hoe test je dat?

Simone:

Door daar het gesprek over te voeren, dus als het gaat over, het is ingewikkeld, het is vooral belangrijk om met elkaar goed van informatie voorzien te zijn, en op basis daarvan het juiste besluit te nemen. Dus je gaat door het opstellen van een programma van eisen, dat dwingt je ook om keuzes te maken die aansluiten bij het zorginhoudelijk vraagstuk. Dat betekent dus ook dat je het methodisch aan moet pakken. Daarom is die innovatieroute ook zo helpend, omdat het je laat zien welke stappen er allemaal komen kijken bij zo'n implementatietraject. Maar nogmaals, ik vind het niet anders dan het implementeren van een Triple C methodiek. Dus in sommige gebieden natuurlijk wel, je ICT infra is minder relevant bij Triple C.

Host:

Dan raken we weer aan het verdiepen, maar in de basis kunnen we dit ook, dat hoor ik jullie eigenlijk ook zeggen, in de basis kunnen we dit al, want het is cliënt centraal. Het is kaderen, het is cyclisch en methodisch werken.

Simone:

En kijken naar kansen, wat wij als professionals natuurlijk super goed kunnen.

Host:

Dat is de aard van het beestje eigenlijk.

Leo:

Ja, zeker, mee eens.

Host: 

Goed, mooi. Ik wil jullie allebei hartelijk danken voor dit gesprek. Ik denk dat we hier nog veel van gaan horen, over gaan zien. Ik weet dat het in elk geval binnen CCE dat het achter de schermen al wel gebeurt. Wanneer dat allemaal in de buitenwereld komt, dat hangt af van wat we tegenkomen in die zorgvuldigheidsonderzoeken, et cetera. Maar het is wel iets heel leuks om mee bezig te zijn, toch, Leo?

Leo:

Ja zeker. Ik vind het heel leuk, zeker, absoluut.

Host:

En Simone, wij blijven elkaar natuurlijk ook treffen, en nauw samen optrekken, en ik wil verder alle luisteraars vooral uitnodigen om even een kijkje te nemen op de website van Vilans, en meer te lezen over Innovatie Impuls.

Simone:

En Academy Het Dorp.

Host: 

En Academy Het Dorp, excuses, de samenwerking, want daar is gewoon super veel informatie over te vinden en inspiratie. Verdiep je daar vooral eens in. En kijk met andere ogen naar technologie, zou ik willen zeggen.

Dank jullie wel voor het luisteren. Graag tot een volgende keer bij ExpertTales. Dank jullie wel. 

Abonneer je op ExpertTales, dan krijg je een seintje als er een nieuwe aflevering online staat. Vind je deze podcast interessant, laat dan een reactie achter of sterren in jouw favoriete podcast app. Dan help je anderen ook deze podcast te vinden.